1. Các việc cần làm khi triển khai tiêu chí [D2.5]

1. Nhận diện đúng bản chất của tiêu chí D2.5

D2.5 không chỉ là tiêu chí an toàn người bệnh, mà còn là tiêu chí:

• An toàn cho nhân viên y tế,

• An toàn cho người đến thăm,

• Và là tiêu chí liên quan trực tiếp đến cơ sở hạ tầng – thiết kế – vận hành bệnh viện.

Sai sót trong D2.5 thường dẫn đến:

• Chấn thương nặng (sọ não, gãy xương),

• Tàn tật lâu dài,

• Tử vong,

• Khiếu nại, tranh chấp pháp lý nghiêm trọng.

Vì vậy, D2.5 phải được triển khai theo tư duy phòng ngừa hệ thống, không xử lý sự cố đơn lẻ.

2. Rà soát và ghi nhận toàn bộ các sự cố trượt ngã đã từng xảy ra

Việc đầu tiên cần làm là nhìn thẳng vào thực tế:

• Rà soát các sự cố:

  • Người bệnh trượt ngã,

  • Nhân viên y tế trượt ngã,

  • Người nhà, khách thăm trượt ngã,

• Bao gồm cả:

  • Trượt ngã nhẹ,

  • Trượt ngã gây chấn thương,

  • Trượt ngã dẫn đến hậu quả nghiêm trọng hoặc tử vong,

• Không loại trừ:

  • Ngã trong nhà vệ sinh,

  • Ngã trên cầu thang, dốc,

  • Ngã khi vận chuyển người bệnh,

  • Ngã từ giường, bàn thủ thuật, cáng.

Đây là nền tảng cho các tiểu mục D2.5.1, D2.5.2, D2.5.4, D2.5.14.

3. Tổ chức rà soát tổng thể nguy cơ trượt ngã trong toàn bệnh viện

Bệnh viện cần tổ chức ít nhất 1 đợt rà soát tổng thể/năm, tập trung vào:

• Sàn trơn, sàn dốc, khu vực dễ ướt,

• Nhà vệ sinh, buồng tắm,

• Cầu thang, lối đi dốc, ram dốc,

• Các vị trí chuyển tiếp không bằng phẳng,

• Lan can, cửa sổ, ban công,

• Khu vực vận chuyển người bệnh,

• Khoa có nguy cơ cao: Nội, Lão khoa, Thần kinh, Nhi, Sản, Hồi sức.

Kết quả rà soát phải được lập danh sách cụ thể các vị trí nguy cơ, không mô tả chung chung.

Trực tiếp đáp ứng D2.5.6, D2.5.8, D2.5.21.

4. Phân loại mức độ nguy cơ và ưu tiên xử lý

Sau rà soát, cần:

• Phân loại nguy cơ:

  • Nguy cơ thấp,

  • Nguy cơ trung bình,

  • Nguy cơ cao,

• Ưu tiên xử lý trước các vị trí:

  • Đã từng xảy ra trượt ngã,

  • Có người bệnh yếu, trẻ em, người cao tuổi,

  • Có nguy cơ gây hậu quả nghiêm trọng.

D2.5 không yêu cầu xử lý đồng loạt, mà yêu cầu:

Có ưu tiên đúng và có lộ trình xử lý rõ ràng.

5. Chuẩn hóa các biện pháp cảnh báo và phòng ngừa trực quan

Các việc cần triển khai song song:

• Gắn biển cảnh báo nguy hiểm tại tất cả vị trí có nguy cơ trượt ngã,

• Dán vật liệu tăng ma sát tại:

  • Cầu thang,

  • Lối đi dốc,

• Đánh dấu màu sắc tại:

  • Các vị trí chuyển tiếp không bằng phẳng,

  • Mép bậc, bậc thềm,

• Bổ sung tay vịn khi cần thiết.

Phục vụ trực tiếp các tiểu mục D2.5.7, D2.5.16, D2.5.17.

6. Rà soát an toàn giường bệnh, cáng, bàn thủ thuật và vận chuyển

Các nội dung bắt buộc phải làm:

• Kiểm tra:

  • Giường bệnh có thành chắn hay không,

  • Thành chắn có sử dụng được không,

• Đối với người bệnh nguy cơ cao:

  • Bắt buộc sử dụng thành chắn,

  • Có hướng dẫn sử dụng cho người bệnh và người nhà,

• Rà soát quy trình vận chuyển người bệnh:

  • Không để người bệnh rơi khỏi cáng, xe đẩy.

Liên quan trực tiếp D2.5.3, D2.5.5, D2.5.11, D2.5.12, D2.5.19.

7. Kiểm soát yếu tố thiết kế, xây dựng và hạ tầng

Đối với cơ sở mới hoặc cải tạo:

• Lan can, chắn song cửa sổ:

  • Đủ chiều cao theo quy định,

  • Không có khe hở nguy hiểm,

• Giường bệnh mua mới:

  • Phải có thiết kế an toàn,

  • Có thành giường hoặc thanh chắn.

Đối với cơ sở cũ:

• Có giải pháp bổ sung, cải tạo phù hợp,

• Không chấp nhận “vì nhà cũ nên không làm”.

Phục vụ các tiểu mục D2.5.9, D2.5.10, D2.5.15.

8. Lồng ghép phòng ngừa trượt ngã vào chăm sóc người bệnh

Cần triển khai:

• Đánh giá nguy cơ trượt ngã cho người bệnh nguy cơ cao,

• Hướng dẫn người bệnh và người nhà:

  • Cách di chuyển an toàn,

  • Cách sử dụng thành giường, tay vịn,

• Nhắc nhở thường xuyên, không chỉ lúc nhập viện.

9. Thiết lập cơ chế theo dõi – đánh giá – cải tiến

Để D2.5 không mang tính phong trào, bệnh viện cần:

• Theo dõi số vụ trượt ngã theo thời gian,

• Phân tích nguyên nhân từng vụ việc,

• Triển khai biện pháp khắc phục cụ thể,

• Đánh giá lại hiệu quả sau cải tiến.

Phục vụ các tiểu mục D2.5.14, D2.5.20.

Phòng ngừa trượt ngã không phải là “làm cho an toàn hơn”, mà là loại bỏ những nguy cơ có thể gây hậu quả không thể đảo ngược.