A. GIỚI THIỆU VỀ QUY ĐỊNH

Ngày 28/7/2023, Bộ Y tế ban hành Quyết định 3023/QĐ-BYT về việc ban hành “Đề cương tài liệu chuyên môn Hướng dẫn quy trình kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh” nhằm thống nhất cấu trúc và nội dung khi xây dựng các hướng dẫn kỹ thuật trong lĩnh vực khám bệnh, chữa bệnh.

Đây là tài liệu quan trọng giúp chuẩn hóa cách xây dựng Hướng dẫn quy trình kỹ thuật (QTKT) trong toàn hệ thống y tế, từ tuyến trung ương đến tuyến cơ sở.

1. Mục đích của văn bản

Theo Quyết định này, đề cương được ban hành nhằm:

• Làm cơ sở để các cơ sở khám chữa bệnh xây dựng tài liệu hướng dẫn quy trình kỹ thuật.

• Chuẩn hóa cấu trúc của tài liệu kỹ thuật chuyên môn.

• Bảo đảm tính thống nhất khi ban hành các hướng dẫn kỹ thuật trong toàn ngành y tế.

Về bản chất, đây là khung chuẩn để viết các tài liệu hướng dẫn kỹ thuật y khoa, không phải là quy trình cụ thể của từng bệnh viện.

2. Cấu trúc chuẩn của một quy trình kỹ thuật

Theo đề cương của Bộ Y tế, mỗi quy trình kỹ thuật cần có các nội dung chính:

1. Đại cương (định nghĩa, nguyên lý, mục đích)

2. Chỉ định

3. Chống chỉ định

4. Thận trọng

5. Chuẩn bị

   • Người thực hiện

   • Thuốc

   • Vật tư

   • Trang thiết bị

   • Người bệnh

   • Hồ sơ bệnh án

   • Thời gian, địa điểm thực hiện

6. Tiến hành quy trình kỹ thuật

7. Theo dõi và xử trí tai biến

8. Tài liệu tham khảo

Ngoài ra còn có thể có phụ lục danh mục chuẩn bị gồm thuốc, vật tư, trang thiết bị cần thiết cho kỹ thuật.

Cấu trúc này giúp đảm bảo rằng mọi kỹ thuật y khoa đều được mô tả đầy đủ từ chỉ định đến xử trí biến chứng.

B. ÁP DỤNG TRONG BỆNH VIỆN NHƯ THẾ NÀO?

Trong thực tế, các bệnh viện cần thực hiện 3 bước chính:

1. Sử dụng hướng dẫn của Bộ Y tế làm tài liệu gốc

Các bệnh viện:

• Thu thập Hướng dẫn quy trình kỹ thuật do Bộ Y tế ban hành

• Áp dụng cho các kỹ thuật trong Danh mục kỹ thuật của bệnh viện

Ví dụ:

Những tài liệu này là chuẩn chuyên môn.

2. "Nội địa hóa" cho điều kiện bệnh viện

Bệnh viện cần điều chỉnh một số nội dung cho phù hợp:

Ví dụ:

• Nhân lực thực hiện

• Trang thiết bị có tại bệnh viện

• Quy trình phối hợp nội bộ

• Quy định hồ sơ

Ví dụ thực tế:

Hướng dẫn quốc gia

Chọc dịch màng phổi cần bác sĩ + điều dưỡng + siêu âm.

Quy trình nội bộ bệnh viện

Thực hiện tại khoa Hô hấp, có bác sĩ chuyên khoa II hoặc bác sĩ được đào tạo.

3. Ban hành thành quy trình kỹ thuật nội bộ

Sau khi hoàn thiện, bệnh viện cần:

• Thẩm định chuyên môn

• Ban hành bằng Quyết định của Giám đốc bệnh viện

• Áp dụng thống nhất trong toàn viện.

C. CÓ CẦN ĐÁNH MÃ SỐ, PHIÊN BẢN, ...NHƯ TÀI LIỆU ISO 9001 KHÔNG?

Bộ Y tế không bắt buộc, nhưng bệnh viện nên làm.

1. Vì sao nên quản lý như tài liệu ISO?

Quy trình kỹ thuật là tài liệu quan trọng trong hệ thống chất lượng.
Do đó nên quản lý theo nguyên tắc:

• Mã tài liệu

• Phiên bản

• Ngày ban hành

• Ngày hiệu lực

• Tài liệu thay thế

• Phạm vi áp dụng

Ví dụ:

2. Lợi ích của việc quản lý phiên bản

• Tránh sử dụng quy trình cũ

• Thuận tiện khi cập nhật kỹ thuật

• Phù hợp tiêu chuẩn ISO

• Dễ kiểm tra trong đánh giá chất lượng bệnh viện

3. Hướng dẫn quy trình kỹ thuật có phải là tài liệu của hệ thống quản lý không?

Câu trả lời: Có, nhưng thuộc nhóm tài liệu chuyên môn.

Trong bệnh viện thường có 3 nhóm tài liệu:

Hướng dẫn QTKT thuộc: Tài liệu chuyên môn (clinical technical documents)

Nhưng khi áp dụng trong bệnh viện, nó trở thành một phần của: Hệ thống quản lý chất lượng chuyên môn.

4. Mối liên hệ với ISO 9001

ISO 9001 yêu cầu:

• Kiểm soát tài liệu

• Chuẩn hóa quy trình

• Đảm bảo năng lực chuyên môn

Do đó: Quy trình kỹ thuật y khoa chính là “operational procedures” của hệ thống chất lượng.

Ví dụ:

Quyết định 3023/QĐ-BYT đã cung cấp một khung chuẩn để xây dựng tài liệu hướng dẫn quy trình kỹ thuật trong khám chữa bệnh.

Đối với bệnh viện, các hướng dẫn này cần được:

1. Thu thập từ Bộ Y tế

2. Nội địa hóa cho điều kiện bệnh viện

3. Ban hành thành quy trình kỹ thuật nội bộ

4. Quản lý như tài liệu của hệ thống chất lượng.

Mặc dù Bộ Y tế không yêu cầu quản lý phiên bản như ISO, nhưng việc đánh mã số, phiên bản và ngày hiệu lực là rất cần thiết để đảm bảo kiểm soát tài liệu và duy trì chất lượng chuyên môn trong bệnh viện.